Het klimaat van Bangladesh is tropisch en sterk beïnvloed door de moesson. Het land kent drie hoofdseizoenen: een hete, vochtige zomer, een regenrijk moessonseizoen van juni tot oktober, en een koelere, drogere winter. Door de ligging in de Ganges‑Brahmaputradelta is de luchtvochtigheid hoog en valt er veel neerslag, vooral in het oosten en noordoosten. De kustregio’s zijn warm en kwetsbaar voor tropische stormen, terwijl het binnenland iets droger en minder extreem is. Deze combinatie van moessonregens, delta‑landschap en seizoensschommelingen geeft Bangladesh een uitgesproken tropisch klimaat.
Klimaat van Bangladesh per regio
| Regio | Klimaattype | Zomer | Winter | Neerslag (mm/jaar) | Zonuren/jaar |
|---|---|---|---|---|---|
| Kust & Delta – Khulna, Barisal, Chittagong | Tropisch moesson | 30–36°C | 15–22°C | 2.000–3.500 mm | 2.400–2.700 uur |
| Centraal – Dhaka, Narayanganj | Vochtig subtropisch / moesson | 30–35°C | 12–20°C | 1.800–2.500 mm | 2.500–2.800 uur |
| Noordwest – Rajshahi, Rangpur | Droger subtropisch | 32–40°C | 8–15°C | 1.200–1.800 mm | 2.700–3.000 uur |
| Noordoost – Sylhet, Moulvibazar | Tropisch regenwoud / moesson | 28–33°C | 12–18°C | 3.000–4.500 mm (natste regio) | 2.200–2.500 uur |
| Zuidoost – Cox’s Bazar, Bandarban | Tropisch warm & vochtig | 28–34°C | 14–20°C | 2.500–3.500 mm | 2.300–2.600 uur |
| Chittagong Hill Tracts – Rangamati, Khagrachari | Heuvelachtig moessonklimaat | 25–32°C | 10–18°C | 2.000–3.000 mm | 2.300–2.600 uur |
| Bron: BMD |
Het Klimaat van Bangladesh
Bangladesh is een land waar water, moesson en delta samen een van de meest dynamische klimaten van Azië vormen. Van de mistige theeheuvels van Sylhet tot de mangroven van de Sundarbans, van de rivierdelta’s van de Ganges en Brahmaputra tot de tropische stranden van Cox’s Bazar — het klimaat is warm, vochtig en voortdurend in beweging.
1. Het tropische delta‑klimaat van Centraal‑Bangladesh
In het hart van het land, rond Dhaka, Narayanganj, Gazipur, Manikganj en de brede delta’s van de Ganges, Brahmaputra en Meghna, heerst een warm en vochtig tropisch klimaat.
De zomers zijn heet en nat, met zware regenval en hoge luchtvochtigheid. De winters zijn mild en droger, met frisse ochtenden en zachte avonden. De rivieren bepalen het ritme van het landschap, met seizoensgebonden overstromingen en vruchtbare alluviale gronden.
2. Het kust‑ en moessonklimaat van Zuid‑Bangladesh
Langs de zuidkust, rond Barisal, Patuakhali, Bhola, Khulna, Satkhira en de mangroven van de Sundarbans, heerst een warm en vochtig kustklimaat.
De zomers zijn heet en nat, met zware moessonregens en kans op cyclonen. De winters zijn warm en zonnig, met een zachte zeebries. De mangroven verzachten de stormen, maar de regio blijft kwetsbaar voor overstromingen en stormvloeden.
3. Het tropische strandklimaat van Chittagong en Cox’s Bazar
In het zuidoosten, rond Chittagong, Cox’s Bazar, Teknaf, Kutubdia en de heuvels van Bandarban, heerst een warm en vochtig tropisch kustklimaat.
De zomers zijn heet en nat, de winters warm en droger. De kustlijn van Cox’s Bazar — een van de langste natuurlijke stranden ter wereld — heeft een subtropisch microklimaat met warme nachten en hoge luchtvochtigheid.
4. Het regenwoud‑ en heuvelklimaat van de Chittagong Hill Tracts
In het zuidoosten, rond Rangamati, Bandarban, Khagrachhari en de heuvels van de Chittagong Hill Tracts, wordt het klimaat koeler en regenrijker.
De zomers zijn warm en nat, met mistige ochtenden en dichte bossen. De winters zijn mild en helder, met frisse avonden. De hoogte zorgt voor lagere temperaturen en een uniek microklimaat dat sterk contrasteert met de kust.
5. Het subtropische regenklimaat van Sylhet
In het noordoosten, rond Sylhet, Moulvibazar, Sreemangal, Habiganj en de theeheuvels van Sylhet Division, heerst een warm en extreem vochtig subtropisch regenklimaat.
De regenval is een van de hoogste van Zuid‑Azië. De zomers zijn warm en nat, de winters mild en mistig. De heuvels zijn groen, de lucht zwaar en de vegetatie dicht. Sreemangal staat bekend als de “theehoofdstad” van Bangladesh dankzij het koele, vochtige microklimaat.
6. Het warme rivier‑ en moerasmicroklimaat van Noord‑Bangladesh
In het noorden, rond Rangpur, Dinajpur, Kurigram, Gaibandha, Bogra en de oevers van de Teesta, heerst een warm subtropisch klimaat.
De zomers zijn heet en nat, de winters koel en helder. De riviercorridors brengen vochtige lucht, groene oevers en vruchtbare landbouwgebieden. De lucht is helder, de wind zacht en de temperatuurverschillen groot.
7. Microklimaten
Bangladesh kent een opvallende variatie aan microklimaten dankzij de combinatie van delta’s, kustlijnen, heuvels, regenwouden, rivieren, moerassen, mangroven en de invloed van de Bengalenbaai.
De delta is warm en vochtig, de kust tropisch en stormgevoelig, de heuvels koel en regenrijk, de noordelijke vlaktes subtropisch en de Sundarbans uniek door hun mangrove‑ecosysteem.
Binnen enkele tientallen kilometers kan het klimaat volledig omslaan.
8. De seizoenen
Bangladesh kent drie hoofdseizoenen:
De zomer (maart–juni): heet, vochtig en intens, met stijgende temperaturen.
De moesson (juni–oktober): warm, nat en zwaar, met overstromingen en cyclonen.
De winter (november–februari): mild, zonnig en droger, met koele ochtenden.
De lente is kort en warm, de herfst helder en rustig.
9. Klimaatverandering
Bangladesh is een van de meest kwetsbare landen ter wereld voor klimaatverandering.
Zeespiegelstijging bedreigt kustgebieden zoals Khulna, Bhola en Barisal.
Cyclonen worden intenser langs de Bengalenbaai.
Overstromingen komen vaker voor in de delta’s van de Ganges en Brahmaputra.
Droogte treft het noorden, vooral rond Rangpur.
Het land investeert in dijken, mangroveherstel, waterbeheer en klimaatadaptatie.
10. Praktische tips voor reizigers
De beste reistijd hangt af van de regio.
Voor steden als Dhaka, Chittagong en Sylhet zijn november–februari ideaal.
Voor stranden zoals Cox’s Bazar en Teknaf zijn december–maart perfect.
Voor regenwouden en heuvels zoals Bandarban en Sreemangal zijn november–april het meest aangenaam.
Door de vele microklimaten is het verstandig om per regio te plannen.
11. Conclusie
Het klimaat van Bangladesh is een harmonie van delta, regenwoud en kust: de Ganges, de Brahmaputra, de Meghna, de Sundarbans, de Chittagong Hill Tracts, de Sylhet‑heuvels en de Bengalenbaai vormen samen een land dat in elk seizoen een andere sfeer heeft.
Van de koele theeheuvels van Sreemangal tot de warme stranden van Cox’s Bazar, van de levendige straten van Dhaka tot de stille mangroven van Khulna — Bangladesh is een land dat je door zijn klimaat telkens opnieuw leert kennen.
